Incoterms
Incoterms (skrót od ang. International Commercial Terms) to zbiór międzynarodowych reguł handlowych, opracowany i publikowany przez Międzynarodową Izbę Handlową (ICC – International Chamber of Commerce), służący do jednoznacznego określenia warunków dostawy towarów w umowach kupna–sprzedaży międzynarodowej i krajowej.
Reguły
Incoterms precyzują obowiązki sprzedającego i kupującego w zakresie:
- dostarczenia towaru,
- ponoszenia kosztów transportu,
- przejścia ryzyka uszkodzenia
lub utraty towaru,
- ubezpieczenia,
- odprawy celnej,
- załadunku i rozładunku.
Incoterms
nie stanowią prawa w sensie ustawowym, lecz są uznanym standardem
kontraktowym i powszechnie stosowaną praktyką w obrocie gospodarczym na
całym świecie.
Historia i aktualne wydania
- Pierwsze reguły Incoterms
opublikowano w 1936 roku.
- Od tego czasu były wielokrotnie
aktualizowane w celu dostosowania do zmieniającej się rzeczywistości
handlowej i logistycznej.
- Najbardziej aktualna wersja to
Incoterms® 2020, która
obowiązuje od 1 stycznia 2020 roku.
- W praktyce dopuszczalne jest
także stosowanie wcześniejszych wersji (np. Incoterms 2010), o ile zostaną
one jednoznacznie wskazane w kontrakcie.
Główne cele stosowania Incoterms
- Ujednolicenie terminologii
handlowej –
eliminacja nieporozumień wynikających z różnic w interpretacji warunków
dostawy.
- Podział odpowiedzialności i
kosztów –
jasne rozgraniczenie obowiązków kupującego i sprzedającego.
- Ochrona stron umowy – dzięki precyzyjnemu
określeniu momentu przejścia ryzyka.
- Ułatwienie współpracy
międzynarodowej –
poprzez zastosowanie wspólnych, zrozumiałych reguł.
Podział reguł Incoterms 2020
Incoterms
2020 obejmuje 11 reguł, podzielonych na dwie grupy:
I. Reguły dla wszystkich środków transportu
(uniwersalne)
- EXW (Ex Works / z zakładu)
– sprzedający udostępnia towar w swoim zakładzie, a kupujący ponosi wszelkie koszty i ryzyko od tego miejsca. - FCA (Free Carrier / franco
przewoźnik)
– sprzedający dostarcza towar przewoźnikowi wskazanemu przez kupującego, w ustalonym miejscu. - CPT (Carriage Paid To / przewóz
opłacony do)
– sprzedający opłaca przewóz do miejsca docelowego, ale ryzyko przechodzi wcześniej, w chwili przekazania towaru przewoźnikowi. - CIP (Carriage and Insurance
Paid To / przewóz i ubezpieczenie opłacone do)
– jak CPT, ale dodatkowo sprzedający zawiera umowę ubezpieczenia na korzyść kupującego. - DAP (Delivered At Place /
dostarczone do miejsca)
– sprzedający dostarcza towar gotowy do rozładunku w ustalonym miejscu przeznaczenia. - DPU (Delivered at Place Unloaded
/ dostarczone, rozładowane)
– sprzedający odpowiada również za rozładunek towaru w miejscu przeznaczenia. (Nowość w Incoterms 2020) - DDP (Delivered Duty Paid /
dostarczone, cło opłacone)
– sprzedający ponosi pełną odpowiedzialność aż do momentu dostarczenia towaru do kupującego, z uwzględnieniem odprawy celnej i opłat.
II. Reguły dla transportu morskiego i wodnego
śródlądowego
- FAS (Free Alongside Ship /
dostarczone wzdłuż burty statku)
– sprzedający dostarcza towar obok statku w porcie załadunku. - FOB (Free On Board /
dostarczone na statek)
– sprzedający przekazuje towar na pokład statku, od tego momentu ryzyko przechodzi na kupującego. - CFR (Cost and Freight / koszt i
fracht)
– sprzedający opłaca transport do portu docelowego, ale ryzyko przechodzi na kupującego po załadunku. - CIF (Cost, Insurance and
Freight / koszt, ubezpieczenie i fracht)
– jak CFR, lecz sprzedający dodatkowo zawiera ubezpieczenie na rzecz kupującego.
Kluczowe elementy regulowane przez Incoterms
- Przejście ryzyka – moment, w którym
odpowiedzialność za towar przechodzi ze sprzedającego na kupującego.
- Koszty transportu i
ubezpieczenia –
który z kontrahentów je ponosi i do jakiego etapu.
- Odprawy celne – kto odpowiada za formalności
celne eksportowe i importowe.
- Załadunek i rozładunek – który uczestnik transakcji
ponosi koszty i organizuje te operacje.
Znaczenie Incoterms w praktyce ubezpieczeniowej
- Reguły Incoterms mają
bezpośredni wpływ na zakres ubezpieczenia cargo, ponieważ
wyznaczają moment przejścia ryzyka utraty lub uszkodzenia towaru.
- W przypadku reguł CIP i CIF,
sprzedający ma obowiązek zawrzeć umowę ubezpieczenia na korzyść kupującego
(z minimalnym zakresem pokrycia, chyba że ustalono inaczej).
- Pozostałe reguły mogą, ale nie
muszą, wiązać się z obowiązkiem ubezpieczenia – wszystko zależy od ustaleń
stron.
Błędy i nieporozumienia związane ze stosowaniem
Incoterms
- Brak wskazania wersji – np. „FOB Hamburg” bez
określenia „Incoterms 2020” może prowadzić do sporów co do interpretacji.
- Nieodpowiednie dopasowanie
reguły do środka transportu – np. użycie FOB w transporcie drogowym, co jest
błędem.
- Niepełna znajomość zakresu
obowiązków –
strony często zakładają błędnie, że reguły regulują wszystko, podczas gdy
Incoterms nie określa np. warunków płatności.
Korzyści ze stosowania Incoterms
- Eliminacja niejasności i
konfliktów w
międzynarodowym handlu.
- Ułatwienie negocjacji
kontraktowych –
dzięki ustandaryzowanym definicjom.
- Poprawa efektywności logistyki – jasne określenie obowiązków
usprawnia planowanie transportu.
- Zwiększenie przejrzystości
kosztowej –
wiadomo, kto i za co płaci.
Podsumowanie
Reguły
Incoterms to fundament globalnego handlu, który umożliwia sprawną, jasną i
bezpieczną realizację transakcji eksportowo-importowych. Dzięki nim sprzedający
i kupujący mają pewność co do zakresu swoich obowiązków i ryzyk w procesie
dostawy. Prawidłowe zastosowanie odpowiedniej reguły Incoterms, z
uwzględnieniem rodzaju towaru, środka transportu i interesów obu stron, jest
kluczowe dla uniknięcia kosztownych błędów i konfliktów w międzynarodowym
obrocie towarowym.
Komentarze
Prześlij komentarz