Konsorcjum ubezpieczeniowe

 

Konsorcjum ubezpieczeniowe to porozumienie kilku towarzystw ubezpieczeniowych, które wspólnie obejmują ochroną jeden duży, nietypowy lub szczególnie ryzykowny przedmiot lub projekt – np. elektrownię atomową, tunel podmorski, flotę lotniczą czy międzynarodowy koncert trasy światowej.

Mówiąc prosto: żadne jedno towarzystwo nie chce (lub nie może) podjąć ryzyka samodzielnie, więc kilka firm łączy siły i dzieli się odpowiedzialnością i zyskiem z polisy.


Podstawa prawna konsorcjum ubezpieczeniowego

Choć pojęcie „konsorcjum” nie zostało zdefiniowane jako odrębny byt w Kodeksie cywilnym czy ustawie o działalności ubezpieczeniowej, to jego funkcjonowanie wynika z zasady swobody umów, opisanej w:

  • Art. 353¹ Kodeksu cywilnego:

„Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby nie sprzeciwiało się to właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.”

W przypadku ubezpieczeń, konsorcjum działa na podstawie:

  • Umowy konsorcjalnej między ubezpieczycielami (wewnętrzna regulacja podziału ryzyka),
  • oraz – wobec klienta – wspólnej lub wiodącej polisy, w której wskazuje się skład i udział procentowy każdego członka konsorcjum.

Geneza pojęcia i znaczenie dla rynku ubezpieczeń

Idea wspólnego ubezpieczania dużego ryzyka pojawiła się w XIX wieku w kontekście ubezpieczeń morskich i przemysłowych, zwłaszcza w Lloyd’s of London – gdzie grupy ubezpieczycieli (tzw. syndykaty) wspólnie podejmowały ryzyko jednostkowych transportów, statków czy rafinerii.

Z czasem koncepcja ta została przeszczepiona do klasycznych towarzystw ubezpieczeniowych, które – nie chcąc przekraczać dopuszczalnych limitów wypłacalności – zaczęły dzielić duże ryzyka między siebie.

Znaczenie:

Dzięki konsorcjom:

  • możliwe jest ubezpieczanie mega-inwestycji (lotniska, mosty, projekty energetyczne),
  • ryzyko jest dywersyfikowane – żadna firma nie upada z powodu jednej szkody,
  • klient ma jedną polisę i jednego ubezpieczyciela wiodącego, ale za jego plecami działa cały „sojusz” firm.

 Zastosowanie w praktyce ubezpieczeniowej

Przykład 1: Elektrownia atomowa

Firma zarządzająca elektrownią potrzebuje ubezpieczenia OC na miliardy złotych. Żaden ubezpieczyciel nie chce ponosić takiego ryzyka samodzielnie. Tworzy się konsorcjum 6 firm, które dzielą się ryzykiem (np. po 10–30% każda). Ubezpieczyciel wiodący wystawia polisę, reszta działa w tle.

Przykład 2: Flota samolotów pasażerskich

Narodowy przewoźnik lotniczy ubezpiecza 60 samolotów w ruchu globalnym. Ryzyko katastrofy lotniczej jest wysokie, więc powstaje konsorcjum ubezpieczycieli lotniczych. W przypadku szkody każdy z nich płaci swoją część.

Przykład 3: Budowa tunelu pod rzeką

Międzynarodowy projekt infrastrukturalny (np. tunel kolejowy pod Wisłą) wymaga ubezpieczenia od ryzyk budowlanych, opóźnień i strat finansowych. Ubezpieczenie opiewa na ponad miliard złotych – powstaje tymczasowe konsorcjum, które wygasa po zakończeniu inwestycji.


Cechy charakterystyczne konsorcjum ubezpieczeniowego

§  Podział ryzyka – każdy członek odpowiada za określony procent sumy ubezpieczenia.

§  Ubezpieczyciel wiodący (leader) – zwykle wystawia polisę, kontaktuje się z klientem i zarządza likwidacją szkód.

§  Wewnętrzna umowa konsorcjalna – nie zawsze znana klientowi; reguluje relacje między ubezpieczycielami.

§  Zastosowanie przy wysokich sumach ubezpieczenia lub nietypowych ryzykach.

§  Możliwość udziału reasekuratorów – część ryzyka członków konsorcjum może być dalej reasekurowana.


 Podsumowanie

Konsorcjum ubezpieczeniowe to forma współpracy między kilkoma towarzystwami ubezpieczeniowymi, która umożliwia objęcie ochroną bardzo dużych lub niestandardowych ryzyk, niemożliwych do ubezpieczenia przez jedną firmę. Choć klient zawiera jedną polisę, to ryzyko jest rozdzielane pomiędzy wiele podmiotów – zgodnie z ich udziałami. Konsorcjum zapewnia stabilność systemu ubezpieczeń, chroni firmy przed nadmiernym ryzykiem i umożliwia ubezpieczanie projektów o strategicznym znaczeniu dla gospodarki i infrastruktury.

Komentarze

Popularne posty z tego bloga

Jednostka chorobowa

Klauzula maszyn od uszkodzeń mechanicznych

Klauzula odstąpienia od regresu